Giảm nguy cơ ung thư vú: thói quen và tầm soát

Giảm nguy cơ ung thư vú bằng lối sống lành mạnh, hạn chế rượu bia và tầm soát định kỳ từ tuổi 40 giúp phát hiện bệnh sớm, dễ điều trị hơn.

Lương Khánh Linh

11/11/20266 phút đọc

Viết dựa trên tài liệu dinh dưỡng đã công bố

Bài này giúp bạn biết những thói quen hằng ngày và lịch tầm soát giúp giảm nguy cơ ung thư vú và phát hiện bệnh sớm.

Ở Hg Nuts, nhiều bạn nữ hỏi chúng mình: làm sao để giảm nguy cơ ung thư vú? Câu trả lời thẳng là bạn không xóa hết được nguy cơ. Nhưng giữ lối sống lành mạnh, hạn chế rượu bia và tầm soát định kỳ từ tuổi 40 giúp giảm nguy cơ và phát hiện bệnh khi còn dễ điều trị.

Điều cần nhớ

Khoảng 38% ca ung thư có thể phòng ngừa được (WHO)
Uống rượu dù vừa phải, một ly mỗi ngày, cũng có thể tăng nguy cơ ung thư vú (CDC)
USPSTF: phụ nữ 40–74 tuổi nguy cơ trung bình nên chụp nhũ ảnh mỗi 2 năm
Phát hiện và điều trị sớm giúp giảm tử vong do ung thư vú (WHO)
Gần 10 triệu ca tử vong do ung thư trên thế giới năm 2024, khoảng 1/6 tổng số ca tử vong (WHO)

Ung thư vú có phòng ngừa được không?

Không ai xóa hết được nguy cơ, nhưng phần lớn ung thư vẫn có thể giảm bớt. Theo WHO, khoảng 38% ca ung thư hiện có thể phòng ngừa bằng cách tránh các yếu tố nguy cơ. Với ung thư vú, hai việc giúp ích nhiều nhất là giữ lối sống lành mạnh và đi tầm soát đúng lịch.

Phát hiện sớm rất quan trọng. WHO cho biết tỷ lệ tử vong giảm khi ung thư vú được phát hiện và điều trị ở giai đoạn sớm. Nói cách khác, bạn vừa làm giảm nguy cơ mắc bệnh, vừa tăng cơ hội chữa trị nếu chẳng may mắc.

Con số cần nhớ

Năm 2024, thế giới có gần 10 triệu ca tử vong do ung thư, chiếm khoảng 1/6 tổng số ca tử vong (WHO). Vì vậy chủ động phòng và tầm soát là việc đáng làm, không phải chuyện xa vời.

Những thói quen sinh hoạt giúp giảm nguy cơ

Chúng mình ở Hg Nuts gom lại những thói quen được khuyến nghị để giảm nguy cơ ung thư nói chung, trong đó có ung thư vú. Bạn không cần thay đổi tất cả cùng lúc, cứ bắt đầu từ việc dễ nhất trong bữa cơm hằng ngày.

Thói quen nên duy trì:

Mỗi thay đổi nhỏ đều cộng dồn theo năm tháng.

Hạn chế rượu bia ngay cả khi uống vừa phải, chỉ một ly mỗi ngày, cũng có thể làm tăng nguy cơ ung thư vú (CDC).
Ăn nhiều rau quả thêm rau xanh và trái cây vào bữa ăn là nhóm thực phẩm được khuyến nghị để giảm nguy cơ ung thư.
Tránh thực phẩm nhiễm mốc hạt, ngô, lạc bị mốc có thể chứa aflatoxin, một yếu tố nguy cơ cần tránh.
Giữ cân nặng hợp lý duy trì cân nặng ổn định là một phần của lối sống lành mạnh giúp tránh các yếu tố nguy cơ.
Vận động đều đi bộ nhanh, đạp xe hay tập nhẹ mỗi ngày đều tốt cho cơ thể.
Không hút thuốc bỏ thuốc lá là một trong những cách rõ ràng nhất để tránh yếu tố nguy cơ ung thư.

Nếu bạn muốn bắt đầu từ chuyện ăn uống, có thể đọc thêm bài 5 thay đổi trong bữa ăn giúp giảm nguy cơ ung thư để áp dụng dần vào bữa cơm nhà. Còn nếu muốn giữ thói quen vận động lâu dài, bài Tập luyện bảo vệ xương sau tuổi 50: nên tập kiểu nào? gợi ý vài kiểu tập nhẹ nhàng dễ duy trì.

Tầm soát ung thư vú: bao nhiêu tuổi, bao lâu một lần?

Tầm soát là cách phát hiện ung thư vú khi bạn chưa có triệu chứng gì. Chụp nhũ ảnh (mammogram) là chụp X-quang tuyến vú để tìm dấu hiệu sớm. Đây là việc nên làm định kỳ, không phải đợi thấy bất thường mới đi.

Nhóm	Khuyến nghị tầm soát
Phụ nữ 40–74 tuổi, nguy cơ trung bình	Chụp nhũ ảnh mỗi 2 năm (khuyến nghị của USPSTF, theo CDC)
Có yếu tố nguy cơ cao hơn	Hỏi bác sĩ để có lịch tầm soát riêng, có thể bắt đầu sớm hơn

Lịch trên dành cho phụ nữ có nguy cơ trung bình. Điều quan trọng là duy trì đều đặn, vì phát hiện sớm giúp việc điều trị hiệu quả hơn.

Ai nên tầm soát ung thư vú sớm hơn?

Một số người có nguy cơ cao hơn mức trung bình nên cần lịch riêng. Nếu bạn thuộc nhóm dưới đây, hãy chủ động hỏi bác sĩ thay vì chờ đến mốc tuổi chung.

Nên hỏi bác sĩ sớm nếu bạn:

Có người thân ruột thịt từng mắc ung thư vú, như mẹ, chị, em gái.
Từng có vấn đề ở vú hoặc được bác sĩ dặn theo dõi trước đó.
Chưa rõ nhóm nguy cơ của mình và muốn biết nên bắt đầu tầm soát khi nào.

Bác sĩ sẽ dựa trên tiền sử của bạn để quyết định thời điểm và loại tầm soát phù hợp. Bạn không cần tự đoán, chỉ cần đặt câu hỏi trong lần khám gần nhất.

Khi nào cần đi khám ngay?

Tầm soát là để phát hiện sớm, nhưng nếu đã thấy dấu hiệu bất thường thì đừng chờ đến lịch. Hãy đi khám chuyên khoa sớm để được kiểm tra.

Dấu hiệu nên đi khám:

Sờ thấy khối u hoặc vùng cứng bất thường ở vú hay nách.
Thay đổi ở da hoặc núm vú như lõm, co kéo, đỏ hoặc sần.
Tiết dịch bất thường từ núm vú, nhất là khi chỉ một bên.

Đừng chờ đợi

Thấy dấu hiệu bất thường ở vú, bạn hãy đặt lịch khám chuyên khoa sớm, không tự chẩn đoán qua mạng. Với tình huống cấp cứu chung như đau ngực dữ dội hay khó thở, gọi ngay 115.

Câu hỏi thường gặp

Tập thể dục và giữ cân nặng có giúp giảm nguy cơ ung thư vú không?

Có. Giữ cân nặng hợp lý và vận động đều là phần của lối sống lành mạnh được khuyến nghị để tránh các yếu tố nguy cơ ung thư. WHO cho biết khoảng 38% ca ung thư có thể phòng ngừa bằng cách tránh các yếu tố nguy cơ.

Phát hiện sớm ung thư vú có giúp điều trị hiệu quả hơn không?

Có. Theo WHO, tỷ lệ tử vong giảm khi ung thư vú được phát hiện và điều trị ở giai đoạn sớm. Đó là lý do tầm soát định kỳ rất quan trọng, kể cả khi bạn chưa có triệu chứng.

Uống rượu bia có làm tăng nguy cơ ung thư vú không?

Có. CDC cho biết ngay cả uống ở mức vừa phải, một ly mỗi ngày, cũng có thể làm tăng nguy cơ ung thư vú. Hạn chế rượu bia là một việc đơn giản bạn làm được ngay.

👉 Giữ lối sống lành mạnh, hạn chế rượu bia và chụp nhũ ảnh định kỳ từ tuổi 40 giúp giảm nguy cơ ung thư vú và phát hiện bệnh sớm khi còn dễ điều trị.

Nguồn tham khảo

Hg Nuts hy vọng bài viết giúp bạn biết mình chủ động làm được gì cho sức khỏe. Nếu thấy hữu ích, bạn theo dõi chúng mình để nhận thêm bài về phòng bệnh và dinh dưỡng: Facebook, YouTube, Pinterest, X và Tumblr. Bạn cũng có thể xem thêm các bài về ung thư của Hg Nuts.

Thẻ ung thư

Thấy bài viết có ích? Thả một tim nhé! Cảm ơn bạn đã tiếp thêm động lực! ❤️ Mỗi lượt thích giúp chúng tôi viết thêm nhiều bài chất lượng hơn cho bạn ·