Đái tháo đường MODY: ca bệnh 14 tuổi do đột biến gene GCK

Đái tháo đường MODY do đột biến gene GCK được phát hiện ở bé trai 14 tuổi không triệu chứng. Hiểu bệnh, cách theo dõi và ăn uống.

Viết dựa trên tài liệu dinh dưỡng đã công bố

Đái tháo đường MODY: ca bệnh 14 tuổi do đột biến gene GCK

Cậu bé không khát nhiều, không sụt cân, nhưng xét nghiệm gene đã tìm ra nguyên nhân thật sự khiến đường huyết tăng.

Đái tháo đường MODY là nhóm bệnh do đột biến một gene duy nhất, thường di truyền trong gia đình và xuất hiện từ khi còn trẻ. Hg Nuts ghi lại câu chuyện của Quang, 14 tuổi tại Hà Nội. Em không có biểu hiện lạ, nhưng kết quả xét nghiệm gene đã chỉ ra đột biến gene GCK.

Đường huyết tăng mà không triệu chứng

Quang béo phì độ một và tăng cân nhanh trong kỳ nghỉ hè. Khi khám tại khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, ThS.BS Đỗ Tiến Sơn thấy glucose máu lúc đói và HbA1c (chỉ số phản ánh đường huyết trung bình 2-3 tháng) của em đều tăng. Điều lạ là Quang không khát nhiều, không tiểu nhiều, không sụt cân, cũng không mệt mỏi như người tăng đường huyết thường gặp.

Bác sĩ Sơn khám cho Quang
Bác sĩ Sơn khám cho Quang

Manh mối từ tiền sử gia đình

Chính sự im lặng của triệu chứng khiến bác sĩ hỏi kỹ về gia đình, và hóa ra nhiều người thân của Quang mắc đái tháo đường từ tuổi thanh niên, trung niên. Bác sĩ đề nghị làm xét nghiệm gene liên quan đến rối loạn đường máu khởi phát sớm. Kết quả xác định Quang mắc MODY 2, còn gọi là GCK-MODY. Nhóm MODY di truyền trội trên nhiễm sắc thể thường, xảy ra khi một gene liên quan đến tế bào beta tuyến tụy bị đột biến, và dễ bị chẩn đoán nhầm thành đái tháo đường type 1 hoặc type 2.

Gene GCK làm lệch ngưỡng nhận đường

Gene GCK mã hóa enzyme glucokinase, thứ giúp tế bào beta nhận ra lượng glucose trong máu để điều chỉnh việc tiết insulin. Khi gene này đột biến, tuyến tụy vẫn làm ra insulin, chỉ là phải chờ đường máu lên cao hơn bình thường mới tăng tiết. Vì vậy đường huyết lúc đói của người bệnh thường chỉ nhích nhẹ và giữ ổn định trong thời gian dài. MODY chỉ chiếm phần nhỏ trong các ca đái tháo đường, nguyên nhân khác thể phổ biến nên cách kiểm soát đường huyết cũng khác: có thể cần thuốc vì đường huyết tăng dần, có thể chỉ tăng nhẹ mà không cần thuốc hạ đường huyết.

Không dùng thuốc vẫn phải giữ nếp sống

Với thể bệnh của Quang, bác sĩ cho biết em chưa cần dùng thuốc hạ đường huyết, việc cần làm là theo dõi đường huyết định kỳ và kiểm soát cân nặng. Lý do nằm ở cân nặng: trẻ béo phì dễ mắc kèm các rối loạn chuyển hóa, trong đó có đái tháo đường type 2. Quang bớt nước ngọt có đường, đồ ăn vặt, thực phẩm chế biến sẵn và món nhiều dầu mỡ; bữa ăn có nhiều rau xanh, thực phẩm giàu chất xơ, tinh bột hấp thu chậm, đạm từ trứng, cá, thịt nấu luộc, hấp, nướng thay cho chiên rán. Em cũng vận động mỗi ngày và ngủ đủ giấc.

Khi trẻ bị tăng đường huyết sớm và tiền sử gia đình có nhiều người mắc bệnh, hãy chia sẻ kỹ với bác sĩ. Xét nghiệm di truyền có thể giúp tìm ra nguyên nhân chính xác, từ đó phát hiện bệnh sớm và lên kế hoạch chăm sóc sức khỏe phù hợp.

Hg Nuts nhận thấy dù gốc bệnh của Quang nằm ở gene, những việc giúp em giữ sức khỏe lại rất đời thường: ăn nhiều rau, ít đồ ngọt và vận động mỗi ngày.

Sản phẩm liên quan đến bài viết

Cửa hàng

Sản phẩm nổi bật

HG Nuts

Combo ăn sáng healthy

Yến mạch cán dẹt nguyên chất… + Granola hạt & trái cây 500g + Nho khô Mỹ không hạt 500g

275.000 ₫ 283.000 ₫

Giảm 8.000 ₫

Đọc tiếp · Dinh dưỡng Dinh dưỡng và sức khỏe sinh lý nam: 3 yếu tố cần kiểm soát

3 phút đọc

Lương Khánh Linh

Biên tập viên mảng đời sống khỏe tại Hgnuts.

54 bài

Cách chúng tôi làm nội dung

Bản tin HG Nuts – Thế giới hạt

Nhận bài mới qua email

Mỗi khi có bài đáng đọc, chúng tôi gửi một lá thư ngắn — bắt đầu ngay khi website mở kênh gửi thư.

  • Không chia sẻ địa chỉ của bạn cho ai
  • Muốn gỡ lúc nào cũng được — chỉ cần nhắn qua trang Liên hệ

Chính sách bảo mật

Để lại một bình luận